ಇಂದು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ದಿನ.“ವನ್ಯಜೀವಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ, ಅವುಗಳ ಉಳಿವಿನಲ್ಲೇ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಉಳಿವು.”ಇದು ಕೇವಲ ಘೋಷಣೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಹೇಳುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ದಿನವನ್ನು (National Wildlife Day) ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 4 ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು 2005 ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಣಿ ನಡವಳಿಕೆ ತಜ್ಞೆ ಕಾಲೀನ್ ಪೈಗ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. 2006 ರಲ್ಲಿ “ಮೊಸಳೆ ಬೇಟೆಗಾರ” ಖ್ಯಾತಿಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಕ ಸ್ಟೀವ್ ಇರ್ವಿನ್ ಮೃತಪಟ್ಟ ನಂತರ ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥ ಫೆಬ್ರವರಿ 22 (ಅವರ ಜನ್ಮದಿನ) ದಂದು ಕೂಡ ಎರಡನೇ ಬಾರಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಇದರ ಉದ್ದೇಶ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾನವ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದಿಂದ ಅಳಿವಿನ ಅಂಚಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು.
ಏಕೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮುಖ್ಯ?
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಒಕ್ಕೂಟ (IUCN) ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ 42,100 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಅಳಿವಿನ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿವೆ. ಭೂಮಿಯ 1/4 ಸಸ್ತನಿಗಳು, 6 ರಲ್ಲಿ 1 ಹಕ್ಕಿ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿವೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 40,000 ಹುಲಿಗಳಿದ್ದವು, ಇಂದು ಕೇವಲ 3,682 ಮಾತ್ರ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕೇ 1972 ರಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.
ನಮ್ಮ ಮೂರು ಹಂತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದ್ದು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 51A(g) ವಿಧಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ – “ಅರಣ್ಯ, ಕೆರೆ, ನದಿ, ವನ್ಯಜೀವಿ ಸೇರಿದಂತೆ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪರಿಸರವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಮೂಲಭೂತ ಕರ್ತವ್ಯ.” ಇದು ಐಚ್ಛಿಕವಲ್ಲ.
ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಜವಾಬ್ದಾರಿ:
ಯಾವುದೇ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವುದು, ಹಿಡಿಯುವುದು, ವಿಷವಿಕ್ಕುವುದು 3 ರಿಂದ 7 ವರ್ಷ ಜೈಲು ಮತ್ತು 25 ಸಾವಿರ ದಂಡ.
ಹುಲಿ, ಆನೆ, ಚಿರತೆಯಂತಹ ಷೆಡ್ಯೂಲ್-1 ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ದ್ವಿಗುಣ.
ದಂತ, ಚರ್ಮ, ಉಗುರು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ವಾಟ್ಸಾಪ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟದ ಫೋಟೋ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಮಾಡಿದರೂ ಅಪರಾಧ.
ಹೊಲದ ಸುತ್ತ ಅಕ್ರಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಲಿ ಹಾಕಿ ಆನೆ ಸತ್ತರೆ 304A ಅಡಿ ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಂಡ್ಯದಲ್ಲೇ ಕಳೆದ ವರ್ಷ 2 ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗಿವೆ.
ನಾಗರಿಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ: ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್ , ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಎಲಿಫೆಂಟ್ ಮತ್ತು 1926 ಉಚಿತ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಮಾಡಿದೆ. ಆದರೆ ಉಳಿಸುವುದು ನಾವು.ರೈತನಾಗಿ:ಸೌರ ಬೇಲಿ, ಜೇನು ಬೇಲಿ ಬಳಸಿ, ವಿಷದ ಉಂಡೆ, ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಲಿ ಬೇಡ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಇದೆ. ಬೆಳೆ ಹಾನಿಯಾದರೆ 7 ದಿನದೊಳಗೆ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಹಾಕುವುದು ನಿಮ್ಮ ಹಕ್ಕಾಗಿದೆ.
ವಾಹನ ಸವಾರನಾಗಿ: ಬಂಡೀಪುರ-ಮೈಸೂರು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ 40 ಕಿ.ಮೀ ವೇಗ ಮೀರಬೇಡಿ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿರತೆ ಸಾವು ವಾಹನ ಡಿಕ್ಕಿಯಿಂದಲೇ.ಪ್ರವಾಸಿಯಾಗಿ: ರಂಗನತಿಟ್ಟು, ಬಂಡೀಪುರಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಎಸೆಯಬೇಡಿ. ಒಂದು ಕವರ್ ತಿಂದರೆ ಜಿಂಕೆಯ ಕರುಳು 20 ದಿನ ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ.ಪೋಷಕರಾಗಿ: ಮಕ್ಕಳಿಗೆ “ಹುಲಿ ಕಾಡಿನ ಪೊಲೀಸ್” ಎಂದು ಹೇಳಿ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೆಮ್ಮೆ:
ದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಆನೆಗಳು (6,000+) ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹುಲಿಗಳು (563)ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ಪಕ್ಕದ ರಂಗನತಿಟ್ಟು 40 ಎಕರೆ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ 170 ಹೆಚ್ಚು ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿದೆ. ಕಾವೇರಿ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಮರಳು ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸ್ವಚ್ಛ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮ ನೇರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ಸಮರ್ಪಣ ಟ್ರಸ್ಟ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾಡು ಆತ್ಮವಿಲ್ಲದ ದೇಹ. ಇಂದು ಒಂದು ಬಟ್ಟಲು ನೀರು ಇಟ್ಟರೆ, ಒಂದು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರೆ, 1926 ಗೆ ಒಂದು ಕರೆ ಮಾಡಿದರೆ ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದಂತೆ. ವನ್ಯಜೀವಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ, ಅವುಗಳ ಉಳಿವಿನಲ್ಲೇ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಉಳಿವು.ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಇದು ದಯೆಯಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಎಂದು ಜಾಗೃತಿ ಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು
ಸಮರ್ಪಣ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಕೆ ಎಸ್ ಜಯಶಂಕರ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆಧಾರ:ಭಾರತ ಸಂವಿಧಾನ 51A(g), ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ 1972, NTCA 2024, IUCN Red List, ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ, Colleen Paige Foundation.
