ನವದೆಹಲಿ: ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗಳು ದೇಶದ ಗ್ರಾಹಕರ ಮನೆ ಬಜೆಟ್, ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಬಳಕೆದಾರರು, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಠೇವಣಿದಾರರು ಹಾಗೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಬಳಕೆದಾರರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಲ್ಲ ಹಲವು ಮಹತ್ವದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರಲಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರಿಂದಲೇ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಬರಲಿವೆ.
ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರದ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ರೀಫಿಲ್‌ಗೆ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಆಧಾರ್ ದೃಢೀಕರಣ ಕಡ್ಡಾಯ, ಬೃಹತ್ ಠೇವಣಿಗಳ (Bulk Deposits) ಬಡ್ಡಿದರ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಆರ್‌ಬಿಐನ ನೂತನ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳು ಹಾಗೂ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೈ-ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಯುಪಿಐ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ರೇಟ್ (MDR) ಚೌಕಟ್ಟು ಜಾರಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಬಾರಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಾಗಿವೆ.
ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಆಧಾರ್ ದೃಢೀಕರಣವಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ
2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರಿಂದ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತೆ, ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಗ್ರಾಹಕರು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಾರಾಟ ದರದಲ್ಲಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸಹಿತ ಸಿಲಿಂಡರ್ ರೀಫಿಲ್ ಪಡೆಯಲು ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಆಧಾರ್ ದೃಢೀಕರಣ (Biometric Aadhaar Authentication – BAA) ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿರುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ. ಅರ್ಹ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದೊರಕುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ನಕಲಿ ಅಥವಾ ಅನರ್ಹ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಹಾಗೂ ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ಗಳು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ದುರ್ಬಳಕೆಯಾಗುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಈ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅನಿಲ ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರದ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 19ರ ವೇಳೆಗೆ ದೇಶದ ಶೇಕಡಾ 89.9ರಷ್ಟು, ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು 27.43 ಕೋಟಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಈಗಾಗಲೇ ಈ ದೃಢೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ದೃಢೀಕರಣ ಮಾಡಿಸಿರುವ ಗ್ರಾಹಕರು ಇದನ್ನು ಪುನಃ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಇನ್ನೂ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಲವು ಸುಲಭ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ:
- ಸಿಲಿಂಡರ್ ವಿತರಣೆಯ (ಡೆಲಿವರಿ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ,
- ಗ್ಯಾಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿ/ವಿತರಕರ ಶೋರೂಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ,
- ಆಯಾ ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳ ಅಧಿಕೃತ ಮೊಬೈಲ್ ಆ್ಯಪ್‌ಗಳ ಮೂಲಕವೂ ದೃಢೀಕರಿಸಬಹುದು. (ಇಂಡೇನ್ ಬಳಕೆದಾರರು ‘IndianOil ONE’, ಭಾರತ್‌ಗ್ಯಾಸ್ ಗ್ರಾಹಕರು ‘HelloBPCL’ ಮತ್ತು ಎಚ್‌ಪಿ ಗ್ಯಾಸ್ ಬಳಕೆದಾರರು ‘HP PAY’ ಆ್ಯಪ್ ಬಳಸಬಹುದು).
ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ದೃಢೀಕರಣ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇಷ್ಟಪಡದ ಗ್ರಾಹಕರು ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ನೋಂದಾಯಿಸಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಪಡೆಯಬಹುದಾದರೂ, ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸೌಲಭ್ಯವು ಮಾತ್ರ ದೃಢೀಕರಣ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ತಿಂಗಳಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ದರ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ
ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಾಡಿಕೆಯಂತೆ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕಂಪನಿಗಳು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿಂಗಳ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿವೆ. ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಜಾಗತಿಕ ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸಿಲಿಂಡರ್‌ಗಳ ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಗಳು ಅಧಿಕೃತ ದರಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ನಂತರವೇ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯಲಿದ್ದು, ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಅಧಿಕೃತ ದರಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಿಂದ ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಎಂಡಿಆರ್ ದರ
ಯುಪಿಐ (UPI) ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಿಂದ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆಯೊಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ. 2,000 ರೂಪಾಯಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಆಯ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ನಡೆಯುವ (P2M) ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಶೇಕಡಾ 0.4ರಷ್ಟು ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ರೇಟ್ (MDR) ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ.
ಇದು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ (Merchants) ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಶುಲ್ಕವಾಗಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನಡೆಯುವ (P2P) ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳು ಮೊತ್ತದ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಎಂದಿನಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾಗಿರಲಿವೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ 2,000 ರೂಪಾಯಿವರೆಗಿನ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಪಾವತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ಜೀರೋ-ಎಂಡಿಆರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೂ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಒಟ್ಟಾರೆ ಪಿ2ಎಂ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 96ರಷ್ಟು ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ನಿಯಮ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರು ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟುಗಳ ಮೇಲಿನ ಶುಲ್ಕವೆಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಭಾವಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬೃಹತ್ ಠೇವಣಿ (Bulk FD) ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ
ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಠೇವಣಿ ಇಡುವ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬಡ್ಡಿದರ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಆರ್‌ಬಿಐ) ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ ತಂದಿದ್ದು, ಈ ನಿಯಮಗಳು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿವೆ.
ಪರಿಷ್ಕೃತ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಅನ್ವಯ, ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪ್ರತಿ ವ್ಯವಹಾರದ ದಿನದಂದು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 10:00 ಗಂಟೆಗೆ ತಮ್ಮ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಠೇವಣಿಗಳ ಬಡ್ಡಿದರಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬೇಕು. 10 ನಿಮಿಷಗಳ ರಿಯಾಯಿತಿ ಸಮಯವಿದ್ದು, ಗರಿಷ್ಠ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 10:10ರ ಒಳಗೆ ದರಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಬಡ್ಡಿದರಗಳನ್ನು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಏಕರೂಪತೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ. ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಾದ ಸಮಾನ ಮೊತ್ತದ ಠೇವಣಿಗಳಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಹಕರ ನಡುವೆ ಅಥವಾ ಶಾಖೆಗಳ ನಡುವೆ ಬಡ್ಡಿದರ ನಿಗದಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಬಹುತೇಕ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ 3 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ಬೃಹತ್ ಠೇವಣಿ (Bulk Deposit) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಮವು ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಠೇವಣಿ ದರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಲಾಗಿದೆಯೇ ಹೊರತು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಚಿಲ್ಲರೆ ನಿಶ್ಚಿತ ಠೇವಣಿಗಳ (Retail FDs) ಬಡ್ಡಿದರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ತರುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಾವುದು, ಯಾವಾಗ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ?
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1: ಸಬ್ಸಿಡಿ ದರದ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಪಡೆಯಲು ಬಯೋಮೆಟ್ರಿಕ್ ಆಧಾರ್ ದೃಢೀಕರಣ ಕಡ್ಡಾಯ.
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1: ಬೃಹತ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಠೇವಣಿಗಳ ಬಡ್ಡಿದರ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಆರ್‌ಬಿಐನ ನೂತನ ಏಕರೂಪ ನಿಯಮಗಳು ಜಾರಿ.
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1: ತೈಲ ಕಂಪನಿಗಳಿಂದ ಮಾಸಿಕ ಎಲ್‌ಪಿಜಿ ಸಿಲಿಂಡರ್ ಬೆಲೆ ಪರಿಷ್ಕರಣೆ ಪ್ರಕಟಣೆ.
- ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15: ₹2,000ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಯ್ದ ಯುಪಿಐ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಶೇಕಡಾ 0.4ರಷ್ಟು ಎಂಡಿಆರ್ ಅನ್ವಯ.
- ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ನಿರಾಳ: ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನಡೆಯುವ (P2P) ಎಲ್ಲಾ ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಗಳು ಉಚಿತವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದ್ದು, ಬಹುತೇಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಪಾವತಿಗಳ ಮೇಲೂ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ.
